Kirish
2026/1-son

KONNOTATIV FE’L LEKSIKASINING DISKURSLARARO TARJIMA MUAMMOLARI

MIRZAABDULLAYEVA MAHLIYOXON XOSILJON QIZI
Andijon davlat texnika instituti, Tillar va gumanitar fanlar kafedrasi assistenti
MAGISTR
Annotatsiya

Mazkur maqolada konnotativ fe’l leksikasining turli diskurslarda tarjima qilinishi bilan bog‘liq muammolar qiyosiy-semantik va diskursiv-pragmatik yondashuv asosida tahlil qilinadi. Fe’l birliklari faqat harakat yoki holatni nomlovchi grammatik vosita emas, balki matn subyekti, nutq vaziyati, baholash munosabati va kommunikativ maqsadni ifodalovchi semantik-pragmatik birlik sifatida talqin etiladi. Tadqiqotda ilmiy, rasmiy, ommaviy-media, badiiy va maishiy diskurslarda konnotativ fe’llarning emotsional, baholovchi, ekspressiv, modal va uslubiy komponentlari ajratildi. Tarjimada denotativ moslikning o‘zi yetarli emasligi, fe’lning diskursdagi funksional kuchi, registri va pragmatik ishorasi ham saqlanishi zarurligi asoslandi. Maqolada konnotativ fe’llarni tarjima qilishda neytrallashtirish, kompensatsiya, kontekstual almashtirish, ekspressiv kuchaytirish va pragmatik izohlash kabi strategiyalar tavsiya etiladi.

Abstract

This article examines the translation problems of connotative verb lexis in different discourse types through a comparative-semantic and discourse-pragmatic approach. Verb units are interpreted not merely as grammatical markers of action or state, but as semantic-pragmatic units that reflect the speaker’s attitude, communicative intention, textual position and evaluative stance. The study distinguishes emotional, evaluative, expressive, modal and stylistic components of connotative verbs in academic, official, media, literary and everyday discourses. It argues that denotative equivalence alone cannot ensure adequate translation, since the functional force, register and pragmatic signal of the verb must also be preserved. The article proposes translation strategies such as neutralization, compensation, contextual substitution, expressive intensification and pragmatic explication for rendering connotative verbs across English and Uzbek discourse contexts.

Kalit so'zlar
konnotatsiya fe’l leksikasi diskurs tarjima muammosi pragmatik ma’no baholovchi sema ekspressivlik registr ekvivalentlik kompensatsiya.
Bibliografik ma'lumot
JurnalLingvotek: So'z va Sun'iy Intellekt
Yo'nalishChog'ishtirma tadqiqotlar: chog'ishtirma tilshunoslik va qiyosiy adabiyotshunoslik
Son2026 yil, 1-son
Betlar194–200
Nashr sanasi
TilO'zbek